Vaderschapsverlof in Suriname: tijd om vaders mede verantwoordelijk te maken
Het debat over moederschap en de druk die op vrouwen ligt, is ook in Suriname relevant. In België ontstond recent opschudding na uitspraken van Antwerps burgemeester Els van Doesburg over het moederschap. Zij stelde dat negatieve ervaringen te veel aandacht krijgen en dat sommige vrouwen zich in slachtofferschap wentelen. Critici wezen er terecht op dat haar ervaring niet voor alle moeders geldt. Maar in dat debat bleef een cruciale vraag onderbelicht: waar blijven de vaders in de zorg voor kinderen en het huishouden?
Waarom de focus op vaders belangrijk is
Onderzoek toont aan dat moeders met een betrokken partner, die meer huishoudelijk werk op zich neemt, een lager risico lopen op mentale gezondheidsproblemen. Uit onderzoek op Noorse administratieve data van de gehele bevolking blijkt bovendien dat vrouwen minder inkomensverlies lijden na het moederschap wanneer hun partner meer vaderschapsverlof opneemt. Europese cijfers uit 2015 tonen aan dat mannen in België gemiddeld zo'n 2,5 uur per dag besteden aan het huishouden en de gezinszorg, tegenover bijna 4 uur voor vrouwen. Achter die cijfers schuilt echter grote variatie: sommige vaders zijn erg betrokken, andere nauwelijks.
De rol van beleid: lessen uit Noorwegen
In Noorwegen heeft men begrepen dat gendergelijkheid ook om vaderschapsverlof draait. Het vaderschapsverlof duurt er vier maanden, volledig betaald, met nog eens vier maanden die ouders onderling kunnen verdelen. Wanneer vaders meer verlof tot hun beschikking krijgen, wordt dat ook grotendeels gebruikt. In de Noorse context zien we dat veel vaders nu effectief meerdere maanden verlof opnemen. Dat is zichtbaar in het straatbeeld: overal zie je vaders met kinderwagens die koffie afhalen en voor hun kroost zorgen. Natuurlijk is er ook daar nog grote ongelijkheid en zijn de problemen niet opgelost, maar toch komt de steun voor het ouderschap zowel vaders als moeders ten goede.
Wat betekent dit voor Suriname?
In Suriname is de discussie over gendergelijkheid en de verdeling van zorgtaken eveneens actueel. De maatschappij verwacht vaak van moeders dat ze het gros van de zorgtaken opnemen, en nu ook nog dat ze daar uitsluitend positief over zijn. Ouderschap kan prachtig zijn, maar het kan ook zwaar zijn. Hoe zwaar het weegt, hangt af van een hele reeks criteria, inclusief de rol van de andere ouder. Misschien is het dus tijd om niet nog meer druk te leggen op hoe vrouwen hun ouderschap moeten beleven, maar in de plaats daarvan vaders verantwoordelijk te houden.
Hoe kunnen we vaders meer betrekken?
Een ongelijke taakverdeling is natuurlijk ook lastig wanneer die de andere kant op gaat, als vaders bijvoorbeeld veel meer doen. Maar in essentie gaat dit alles over ongelijkheid tussen mannen en vrouwen: een ongelijkheid die zwaar weegt op moeders, koppels en gezinnen. Laten we dat niet onderschatten als we weer een debat voeren dat ouderschap volledig in het kamp van vrouwen legt. In Noorwegen heeft men dat begrepen, en het beleid volgt. Daar valt in Suriname iets van te leren. Tijd dat de vaders uit de schaduw treden.
Veelgestelde vragen over vaderschapsverlof en gendergelijkheid
Waarom is vaderschapsverlof belangrijk voor gendergelijkheid?
Vaderschapsverlof stelt vaders in staat om actief deel te nemen aan de zorg voor hun kinderen. Dit vermindert de druk op moeders en bevordert een gelijkere verdeling van zorgtaken binnen het gezin.
Wat zijn de economische voordelen van vaderschapsverlof?
Onderzoek toont aan dat vrouwen minder inkomensverlies lijden na het moederschap wanneer hun partner meer vaderschapsverlof opneemt. Dit draagt bij aan economische zelfstandigheid van vrouwen en vermindert de genderkloof in inkomen.
Hoe kan Suriname het vaderschapsverlof verbeteren?
Suriname kan kijken naar voorbeelden zoals Noorwegen, waar vaderschapsverlof vier maanden volledig betaald is, met nog eens vier maanden die ouders onderling kunnen verdelen. Een dergelijk beleid stimuleert vaders om meer zorg op zich te nemen.