In het hart van Antwerpen, in het imposante oude postgebouw aan de Groenplaats, heeft Milan Henderickx een bijzonder project gerealiseerd. Zijn huisgalerij Cour Space is uitgegroeid tot een ontmoetingsplek voor liefhebbers van avontuurlijk design, waar kunst en functionaliteit op een unieke manier samenkomen. Wat ooit een vervallen appartement was, is nu een bloeiende expositieruimte die bezoekers van over de hele wereld trekt.
Van leegstand naar levendige kunstruimte
Het appartement op de eerste verdieping van het postgebouw stond veertig jaar leeg en deed dienst als opslagruimte. Milans grootvader, Robert Henderickx, kocht het pand ooit met de winkelruimte op het gelijkvloers. De jonge galeriehouder besloot de uitdaging aan te gaan en renoveerde het appartement kamer per kamer, samen met zijn oom.
“Het water lekte op het parket en er was geen badkamer”, vertelt Milan. “Ik leefde met weinig. Mijn meubilair bestond uit een bed en een kleerhanger.” Die eenvoudige levensstijl stelde hem in staat om zeven jaar lang stap voor stap te werken aan de restauratie van het pand.
Een rijke geschiedenis herleeft
De geschiedenis van het pand gaat terug tot de negentiende eeuw, toen er een bankier woonde die een gepassioneerd kunstverzamelaar was. “Hij had Rubens en Jordaens aan de muur hangen”, zegt Milan. “Hij was trouwens geen aangename man, een fraudeur, maar ik vind het leuk dat deze plek teruggaat naar haar eerste functie: het tonen van kunst.”
Die historische context geeft de galerie een bijzondere sfeer. De statige schouw en de authentieke details van het appartement vormen het decor voor hedendaagse designobjecten die bewust afwijken van de mainstream.
Van schilderkunst naar design
Milans pad naar de designwereld verliep niet rechtlijnig. Hij studeerde schilderkunst en assisteerde kunstenaars als Hans Wuyts en Raymond Barion. De raad van Wuyts om ook een ambacht te leren, bleek cruciaal. “Hij stelde laswerk of schrijnwerk voor, en ik koos voor het laatste”, aldus Milan.
Die kennis kwam goed van pas toen hij in een vintage-interieurzaak ging werken. Daar leerde hij de fijne kneepjes van het restaureren en bouwde hij een grondige kennis op van designklassiekers. Ondertussen evolueerde zijn eigen kunst: zijn schilderijen werden steeds vaker sculpturen en installaties.
Designart als niche
Cour Space richt zich op designart, objecten die de grens tussen kunst en functioneel design opzoeken. Milan kiest bewust voor nichewerk dat prikt en steekt. Zo staat er een groene kast van Otto Zapf uit de jaren zeventig, bekleed met blinkende plastic folie, en een kroonluchter van Joris Ghekiere die gemaakt is van trofeeën.
“Bij dit soort design gaat het over kwaliteit en smaak in plaats van status”, legt hij uit. “Bij vintagedesign is dat vaak andersom.” Zijn selectie ligt dichter bij kunst dan bij pure functionaliteit. “In deze sterk gedigitaliseerde wereld ben ik aangetrokken tot mensen die iets met hun handen maken en echt auteur zijn van hun werk. Altijd stel ik de vraag: wil ik met dit meubelstuk leven?”
De aantrekkingskracht van de jaren 80 en 90
Milan heeft een lichte voorkeur voor design uit de jaren tachtig en negentig. “In die tijd kwam er design waarin de vorm niet langer de functie volgt, waarin poëzie en kitsch door elkaar lopen. Designart is toen ontstaan: objecten in kleine oplages die de waarde van kunst benaderen.”
Hij noemt het werk van Ingo Maurer als voorbeeld, die lampen liet maken van washi-papier en bamboe. “Er zit zowel een interessant verhaal als een ambacht achter. De jaren 80 en 90 hebben optimistisch en speels design voortgebracht.”
Leven in een galerie
Het concept van een huisgalerie betekent dat de woonkamer tegelijk showroom is. Dat heeft zo zijn uitdagingen. “Er kan ’s avonds iemand bellen om een stuk te kopen, en soms blijven kunstenaars of klanten hangen”, vertelt Milan. De mooiste kamers zijn ingericht als expositieruimte, terwijl de leefkamers achterin kleiner en donkerder zijn.
Voor zijn vriendin Donah is die opzet niet altijd even makkelijk. “Je bevindt je steeds midden in het werk en we verblijven eerder in een conciërgewoning”, erkent hij. “Mocht zij op termijn willen verhuizen, dan verhuis ik mee, en zou ik hier een kunstenaarsresidentie organiseren.”
De inspiratie van zijn vader
Milans vader, componist Wim Henderickx, overleed in december 2022, maar blijft een grote inspiratiebron. “Begin je dag met iets te lezen, dat zei hij altijd”, herinnert Milan zich. “Elke keer als ik op een terras de papieren krant lees bij een koffie, denk ik aan hem.”
De componist stond achter het idee om van het appartement een creatieve ruimte te maken. “Ons eerste wapenfeit hier was een concert. In dit appartement heeft hij De bekeerlinge geschreven.” Helaas maakte hij de opening van Cour Space niet meer mee. “Ik weet niet of hij achter mijn keuzes zou staan. Mijn vader was een anti-materialist. Design gaat toch nog steeds over begerenswaardige objecten, het willen bezitten.”
Na de dood van zijn vader is Milan veranderd. “Opeens ben je volwassen, is je focus sterker. Je neemt de dingen in handen.” Die vastberadenheid is duidelijk zichtbaar in de manier waarop hij Cour Space heeft uitgebouwd tot een begrip in de Antwerpse designscene.
Veelgestelde vragen over Cour Space
Wat is een huisgalerie?
Een huisgalerie is een galerie die gevestigd is in een privéwoning. De woonkamer en andere ruimtes dienen als expositieruimte, waardoor bezoekers designobjecten in een huiselijke context kunnen ervaren. Het concept is niet nieuw: curator Hans Ulrich Obrist organiseerde in de jaren negentig al een expositie in de koelkast van zijn appartement.
Hoe selecteert Milan Henderickx zijn designobjecten?
Hij kiest voor designart met een sterk auteurschap, gemaakt door mensen die echt met hun handen werken. Zijn selectie ligt dichter bij kunst dan bij functioneel design, met een voorkeur voor nichewerk uit de jaren tachtig en negentig. De centrale vraag is altijd: wil ik met dit meubelstuk leven?
Waar is Cour Space gevestigd?
Cour Space bevindt zich in het oude postgebouw aan de Groenplaats in Antwerpen, op de eerste verdieping. Het pand heeft een rijke geschiedenis: in de negentiende eeuw woonde er een bankier die een kunstverzameling met werken van Rubens en Jordaens bezat.