De Vlaamse overheid wil bedrijven ondersteunen bij de overstap naar meer plantaardige en lokale voeding in hun kantines. Vlaams minister van Landbouw en Omgeving Jo Brouns (CD&V) lanceert daarvoor een zogenaamd modellastenboek voor cateraars. De N-VA noemt het initiatief echter overbodige bemoeizucht en pleit voor focus op het kernmilieubeleid.
Wat houdt de Green Deal Eiwitshift precies in?
Met de Green Deal Eiwitshift wil de Vlaamse overheid de Vlaming stimuleren om minder vlees en meer plantaardig te eten. De maatregel moet bijdragen aan de gezondheid van burgers en aan het klimaat. De aanpak sluit aan bij de adviezen van de Hoge Gezondheidsraad. Eerder monitorde de Vlaamse overheid al het eetgedrag van haar eigen ambtenaren. Nu volgt het departement Omgeving met de ontwikkeling van een modellastenboek voor cateraars en bedrijven die hun aankoopbeleid willen verduurzamen.
Waarom kiest minister Brouns voor deze aanpak?
Minister Brouns, die eerder kritisch was over de belerende toon van voedingsadviezen, benadrukt dat de overheid zich terughoudend moet opstellen. Toch wil hij met zijn bevoegdheden bijdragen aan het welzijn en de welvaart van Vlaanderen en Europa. Daarom kiest hij voor informatiedeling en eenvoudige handvaten, zodat mensen makkelijk kunnen kiezen voor kwalitatieve, gezonde en duurzame voeding van bij ons. Hij ontkent dat de overheid bedrijven wil opleggen wat ze in hun kantines mogen aanbieden.
Welke kritiek komt er van de N-VA?
Vlaams parlementslid Andy Pieters (N-VA) interpreteert het initiatief anders. Hij stelt dat de overheid eerst het eetgedrag van ambtenaren onderzocht en nu lastenboeken opmaakt om catering in private ondernemingen richting plantaardig te duwen. Volgens Pieters is het geen kerntaak van de minister om te bepalen wat werknemers in private bedrijven op hun bord krijgen. Hij vraagt zich af wat de volgende stap zal zijn en pleit voor een overheid die zich richt op het verduurzamen van de landbouw, het beschermen van het leefmilieu en het correct informeren van burgers.
Hoe reageert het kabinet-Brouns op de kritiek?
Het kabinet-Brouns wijst er fijntjes op dat net N-VA-minister Zuhal Demir in 2023 de eiwitshift lanceerde. De woordvoerder van Brouns stelt dat het goed is dat de N-VA nu kritisch kijkt naar het beleid dat door minister Demir werd ingezet. Brouns zelf kijkt volgens zijn woordvoerder al sinds het begin van de legislatuur kritisch naar de trajecten en communicatiecampagnes van de eiwitshift.
Waarom blijft Pieters kritisch?
Pieters, die kabinetchef was van Zuhal Demir toen zij bevoegd was voor Omgeving, is niet onder de indruk. Hij vraagt zich af waarom er nu nog een extra overheidsopdracht nodig is om zo'n lastenboek op te maken. Daarnaast hekelt hij dat Brouns vooral minister van Landbouw is en minder van Omgeving. Volgens Pieters vertraagt de bosuitbreiding en wordt er bespaard op bosgroepen en regionale landschappen. In tijden van budgettaire krapte zou de minister beter besparen op bemoeizucht en dit soort onnozeliteiten, in plaats van het fundamentele milieubeleid in vraag te stellen.
Veelgestelde vragen over de eiwitshift in Vlaanderen
Wat is het doel van de eiwitshift?
Het doel is om de Vlaming aan te sporen minder vlees en meer plantaardig te eten. Dit moet de gezondheid van burgers verbeteren en bijdragen aan de klimaatdoelstellingen.
Worden bedrijven verplicht om plantaardig voedsel aan te bieden?
Nee, minister Brouns benadrukt dat de overheid bedrijven niets oplegt. Het modellastenboek is bedoeld als handvat voor cateraars en bedrijven die vrijwillig hun aankoopbeleid willen verduurzamen.
Wie lanceerde de eiwitshift oorspronkelijk?
De eiwitshift werd in 2023 gelanceerd door N-VA-minister Zuhal Demir, die toen bevoegd was voor Omgeving. Minister Brouns zet het traject nu verder.